به گزارش خبرنگار روابط عمومی پژوهشکده غدد درون‌ریز و متابولیسم،  کنفرانس هفتگی پژوهشکده غدد درون‌ریز و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی ایران، روز یکشنبه ۱ شهریور ۱۴۰۵، با حضور جمعی از اساتید، اعضای هیئت علمی، دانشجویان و پژوهشگران در سالن کنفرانس این پژوهشکده برگزار شد.

در این نشست علمی، خانم دکتر سارا بازگیری، فوق‌تخصص غدد درون‌ریز و متابولیسم ، به ارائه جدیدترین به‌روزرسانی راهنمای بالینی انجمن تیروئید آمریکا (ATA) با محوریت «مدیریت پرکاری تیروئید در دوران بارداری» پرداخت.

دکتر بازگیری در ابتدای ارائه خود با اشاره به اهمیت مشاوره‌های پیش‌ازبارداری، اظهار داشت: پرکاری تیروئید درمان‌نشده می‌تواند منجر به بی‌نظمی قاعدگی و کاهش باروری در زنان شود. از این رو، هدف اصلی در زنان مبتلا به بیماری گریوز که قصد بارداری دارند، دستیابی و حفظ وضعیت Euthyroid (عملکرد طبیعی تیروئید) پیش از لقاح است. وی تأکید کرد که این وضعیت باید با انجام دو آزمایش عملکرد تیروئید نرمال با فاصله حداقل شش هفته تأیید شود.

وی در ادامه به مدیریت داروهای ضدتیروئید در دوران بارداری پرداخت و گفت: به محض تأیید بارداری، باید قطع داروهای ضدتیروئید مورد بررسی قرار گیرد، هرچند خطر عود بیماری گریوز پس از قطع دارو بین ۳۰ تا ۷۰ درصد متغیر است و به طور متوسط حدود سه ماه پس از قطع رخ می‌دهد. بنابراین، پایش سطح TSH و fT4 در ابتدای بارداری و سپس هر دو تا چهار هفته یکبار در طول بارداری الزامی است.

این فوق‌تخصص غدد در خصوص انتخاب داروی مناسب در سه‌ماهه اول بارداری با استناد به دستورالعمل جدید تأکید کرد: هر دو داروی متی‌مازول (MMI) و پروپیل‌تیواوراسیل (PTU) ریسک ناهنجاری‌های مادرزادی را افزایش می‌دهند، اما شدت ناهنجاری‌های ناشی از MMI بیشتر و چندسیستمی است. لذا داروی PTU در سه‌ماهه اول بارداری به عنوان درمان ارجح معرفی شده است. همچنین تعویض دارو از MMI به PTU در سه‌ماهه اول، به دلیل مواجهه قبلی جنین با MMI، خطر ناهنجاری را به طور کامل حذف نمی‌کند و توصیه می‌شود تعویض دارو هرچه زودتر انجام شود.

دکتر بازگیری به نقش حیاتی آنتی‌بادی‌های TRAb/TSI در پایش بیماران اشاره کرد و افزود: اندازه‌گیری این آنتی‌بادی‌ها در سه‌ماهه اول بارداری، به ویژه در زنانی که داروی خود را قطع کرده‌اند، بسیار حیاتی است. اگر سطح TRAb/TSI بیش از سه برابر حد بالای طبیعی باشد، بیمار در گروه پُرریسک قرار می‌گیرد و نیاز به پایش سونوگرافی ماهیانه جنین برای بررسی تیروتوکسیکوز جنینی خواهد داشت. در گروه کم‌خطر، می‌توان پایش این آنتی‌بادی‌ها را متوقف کرد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به تشخیص افتراقی تیروتوکسیکوز گذرای بارداری (GTT) از بیماری گریوز اشاره کرد و گفت: اندازه‌گیری T3 می‌تواند در افتراق این دو وضعیت کمک‌کننده باشد، اما باید توجه داشت که سطح T3 مادر، منعکس‌کننده وضعیت تیروئید جنین نیست. همچنین تیروتوکسیکوز گذرای بارداری اغلب خودمحدودشونده بوده و نیاز به درمان با داروهای ضدتیروئید ندارد و مدیریت حمایتی با هیدراتاسیون و در موارد شدید، تجویز پروپرانولول برای کنترل علائم کافی است.

این دستیار فوق تخصص غدد درون ریز و متابولیسم در خصوص موارد جراحی نیز یادآور شد: تیروئیدکتومی در بارداری صرفاً در شرایط استثنایی نظیر عدم تحمل شدید به داروهای ضدتیروئید، تیروئید طوفانی یا عدم کنترل بیماری با حداکثر دوز دارو انجام می‌شود. بهترین زمان برای انجام جراحی، سه‌ماهه دوم بارداری است و در صورت نیاز اورژانسی، بیهوشی عمومی در هر سه‌ماهه بی‌خطر محسوب می‌شود. وی همچنین به عوارض جنینی ناشی از انتقال آنتی‌بادی TRAb از مادر به جنین اشاره کرد و گفت: بیماری گریز نوزادی معمولاً گذرا بوده و اکثر موارد تا هفته ۴۸ پس از تولد برطرف می‌شود.

دکتر بازگیری در پایان با تأکید بر اهمیت رویکرد فردمحور، خاطرنشان کرد: مدیریت پرکاری تیروئید در بارداری نیازمند یک استراتژی کاملاً شخصی‌سازی‌شده است. دستیابی به عملکرد طبیعی تیروئید پیش از بارداری، انتخاب هوشمندانه داروی ضدتیروئید بر اساس سه‌ماهه بارداری، و پایش منظم آنتی‌بادی‌های TRAb/TSI، سه رکن اساسی در کاهش عوارض مادری و جنینی و بهبود پیامدهای بارداری محسوب می‌شوند.